Muzea muzeami, ale jeść trzeba. Na szczęście Londyn w tym temacie ma do zaoferowania bardzo wiele i to właściwie dla każdego. Kuchnię z całego świata zjesz i w fancy restauracjach (przepraszam, teraz się ponoć mówi smart ;)) i na licznych targach street foodu. Wszystko świeże i smaczne. Szukasz autentycznego smaku etnicznych kuchni - proszę bardzo! Wolisz żeby twoje dania miały autorski twist - nie ma problemu! Chyba nie muszę wspominać, że wszelkie opcje wegańsko-bezglutenowo-fairtradowe są bez problemu dostępne. Nie powiem, że zbadałam świat londyńskich kulinariów dogłębnie, ale to czego doświadczyłam i liznęłam sprawia, że chcę więcej. Poniżej mały przewodnik co można kulinarnie robić w Londynie. A przynajmniej jego część pierwsza - o ulicznym żarciu. Tu się naprawdę nie dało mniej napisać! ;)

Street food

Zawsze się cieszę, gdy w Warszawie pojawią się nowe kulinarne inicjatywy, jak Targi Śniadaniowe, Nocny Market, Targ Rybny czy inne nowe targowiska itd., ale prawda jest taka, że jesteśmy daleko w tyle za Londyńczykami. W samym centrum Londynu działa kilkanaście targów przeróżnego typu. Jest więc, najbardziej chyba turystycznie znany, Borough Market, gdzie przede wszystkim można zakupić produkty z całego świata. Zaszliśmy tam w tygodniu i udało nam się uniknąć tłumów, ale pewnie z tym bywa różnie (uwaga: w niedziele BM jest nieczynny, a w pn-wt jest otwarty częściowo). Sery, mięsa, owoce morza, warzywa, owoce, przyprawy - wszystko czego dusza pragnie. Jest też zakątek ze street foodem, żeby nie było. Więcej nie napiszę, bo przyznam, że byliśmy tam tylko przelotem i nie robiliśmy zakupów.  

Przeciwieństwem Borough Market jest Camden Market (otwarty codziennie), na którym raczej nie kupicie produktów kulinarnych (za to ciuchy, biżuterię, płyty i różne gadżety już tak!), ale możecie posmakować kuchni zewsząd (tak, jest również polish "kielbasa" sausage ;)). Byliśmy na CM w niedzielę i tłumy były nieprzebrane. W obliczu takiego wyboru kuchni i dań istniało niemałe ryzyko, że obezwładni nas niemoc decyzyjna i umrzemy z głodu ;). W końcu jednak ustawiliśmy się w ogonku (wiadomo, kolejka - znaczy dobrze karmią) do wenezuelskiego stoiska Arepazo Bros, zgodnie z nazwą, serwującego arepę (tradycyjne kukurydziane chlebki/tortille) z różnymi nadzieniami. O mój słodki jeżu, jakie to było dobre! A na deser skusiliśmy się na nitro lody od Chin Chin Labs. Mrożone na bieżąco lody mają niesamowicie jedwabistą konsystencję i są pyszne. Szczególnie posypane grillowaną białą czekoladą. Istna magia!

Zresztą takich marketów łączących street food z pchlim tagiem jest dużo więcej. Wpadliśmy na taki - w sumie przypadkiem - w Greenwich. W porównaniu do CM Greenwich Market był kameralny i bardzo spokojny, ale i tu serwują polską kiełbasę i pierogi.... ;)

Ale to nie wszystko, bo jest jeszcze Dinerama, czyli jeden z czterech weekendowych targów street foodu w centrum i dalszej okolicy! Zakładam, że nasz Nocny Market wzorował się właśnie na czymś takim. Dinerama jest otwarta najdłużej ze wspomnianych czterech przybytków, bo od czwartku do niedzieli (Noon to Late). Pośrodku wspólna ława, a po obu  jej stronach stoiska z kulinarnymi rozkoszami. Porcje raczej niewielkie, więc można śmiało kosztować kilka rzeczy. Wszystko było obłędnie pyszne (buły z pulled duck śnią mi się po nocach, ale ostre żeberka na dwa sposoby i bao z chrupiącą wieprzowiną też były znakomite). Uwaga: po 19.00 za wstęp trzeba zapłacić 3 funty.

Na koniec bonus! Zupełnie przez przypadek (warto czytać darmową prasę rozdawaną w metrze ;)) dowiedziałam się, że w ostatnim dniu naszego pobytu rozpoczyna się The Notting Hill Carnival. Nie mogłam takiej okazji przepuścić, musiałam zobaczyć na własne oczy największy europejski festiwal uliczny. Główne wydarzenia, parada i tak dalej odbywają się w poniedziałek, ale dla nas Childrens Day (bo tak zwie się rozbiegowa niedziela) był i tak wystarczającym doświadczeniem. Na NHC bowiem króluje muzyka, taniec i karaibskie jedzenie. Oraz tłumy ludzi. Naprawdę ogromne tłumy. Ale warto tam zajrzeć choćby na chwilę, żeby zobaczyć na własne oczy i posmakować tego radosnego święta.

Ciąg dalszy muzealnych rozkoszy ;) Zanim jednak przejdę do sedna, to jeszcze mała uwaga natury ogólnej. Większość przybytków muzealnych ma jakieś dodatkowe atrakcje (cały czas mowa o stałych wystawach!) typu: w danym dniu / danej godzinie przewodnik opowie szczegółowo o wybranych obiektach/ salach itp. Czasem nawet dają coś pomacać. Warto więc zajrzeć wcześniej na stronę muzeum i zaplanować zwiedzanie. Ale do rzeczy!

Kolejne muzeum z listy Lubego i zasadniczo polecam tym, którzy chcą zobaczyć, jak to było jak Brytania rządziła na morzach i oceanach (nic dziwnego, że mają jedno z największych muzeów morskich na świecie ;)). Wejście na stałe wystawy w samym NMM jest bezpłatne. Inaczej ma się sprawa z Cutty Sark (£18.50/£16.80), która jest jednym z ostatnich herbacianych kliprów, jakie pływały po morzach (i jedynym zachowanym!). Muszę przyznać, że przejście się po takim żaglowcu to ciekawe doświadczenie. No i jak tu nie polubić okrętu nazwanego na cześć wiedźmy (a właściwie jej koszuli)? ;)

Kolejne piękne, przebogate i olbrzymie muzeum sztuki. Kolejne nie do obejścia w jeden dzień (stała kolekcja liczy ponad 4.5 mln eksponatów!). Udało nam się zobaczyć jednak sporą część zbiorów europejskich oraz azjatyckich. Uwielbiam w tych wielkich muzeach londyńskich to, że obok obrazów Rafaela można znaleźć wystawę europejskiej mody przez wieki. Zdecydowanie muzeum, do którego się wraca.

Jeśli nie jesteście miłośnikami sztuki i mielibyście odwiedzić jedno muzeum w Londynie, to zdecydowanie powinno być Natural History Museum. Jest trochę staromodne (hej, powstało w XIX wieku i na przykład większość eksponatów zoologicznych jest stara albo bardzo stara; z resztą informują, że nowych nie chcą pozyskiwać - w końcu to wypchane zwierzęta - więc nie wszystkie mogą wyglądać idealnie). No ale jak tu nie uwielbiać muzeum, gdzie można zobaczyć kości różnych prehistorycznych stworów (dinozaury!!! ale nie tylko), przeżyć trzęsienie ziemi, obejrzeć kawałek księżyca czy znaleźć kryptonit! How cool is that? Obleźliśmy je w jeden dzień w miarę dokładnie, ale na pewno dałoby się dokładniej, bo już przy niektórych wystawkach geologicznych nieco odpadliśmy (ale jest tam - dla odmiany - ok 80 mln. eksponatów, więc...).

Na koniec coś dla miłośników malarstwa europejskiego. Moja rada: najpierw obejrzyj to, na co masz największą ochotę. Dla nas to byli mistrzowie flamandzcy, potem wszystko do współczesności, a na koniec renesans i średniowiecze. Średniowiecze jest tak obszerne, że można na sam ten dział poświęcić spokojnie dzień... albo dwa. Tak, to kolejne muzeum, do którego trzeba wrócić. Co więcej cały czas powiększają zbiory, więc to robota na całe życie ;) Ale można za jednym zamachem zobaczyć dzieła Leonarda da Vinci, Rembrandta, van Gogha, Tycjana, Botticelliego, van Eycka, Moneta, Velasqueza, Renoira i wielu innych (nie zapominając o Turnerze).

Uff, trochę tego wyszło, a przecież nie widzieliśmy wszystkich muzeów Londynu (pominęliśmy m.in. galerie Tate Britain i Tate Modern czy, ponoć świetne, Muzeum Nauki), a do tych, które widzieliśmy chętnie wrócimy. Ale Londyn nie samymi muzeami stoi. Obiecuję, że  w następnej notce będzie kulinarnie :)

Jeśli śledzicie profil Rozkoszy na Facebooku lub Instagramie (@rozkoszestolu), to z pewnością wiecie, że prawie dwa tygodnie bawiłam w Londynie. I że znaczną część tej wyprawy spędziłam w muzeach, bo to jest coś co uwielbiam, a tak się składa, że stolica Wielkiej Brytanii ma ich pod dostatkiem. Do tego większość jest nie do obejścia w jeden dzień i całkowicie za darmo (jeśli mowa o stałych wystawach). Postanowiłam - dla siebie ku pamięci i dla innych miłośników muzealnych doznań, którzy by się tu zbłąkali - zrobić krótką (cha cha!*) rozpiskę przybytków, które zwiedziłam i co w nich było fajnego (w kolejności chronologicznej). Dziś zatem nie będzie o jedzeniu, wybaczcie ;)

*No dobra, rozpiska rozrosła się do 4 stron... żeby Was nie zamęczyć wpis będzie w dwóch częściach.

Punkt obowiązkowy, przy czym w całości to może w trzy dni da się obejść, a i tak wszystkiego się pewnie nie zaliczy  (bo na przykład przebudowują akurat część wystawy - nam nie było dane wejść do cześć azjatyckiej). Starożytności wspaniałe, choć uśmiech nieco pobłażliwy wpełzł na me usto, gdy zobaczyłam ich wyjaśnienia czemu to lepiej było, że wywieźli zabytki z Akropolu (bo Grecy to by wszystko zepsuli i zgubili - tylko oczywiście podane za zasłoną grzecznych słów i miłych uśmiechów). Ogólnie jest dla mnie rzeczą oczywistą, że takie muzeum jest za free - trochę głupio by było kazać płacić przedstawicielom różnych narodów za to, że się nakrad... yy... znaczy zabezpieczyło wcześniej ich dobra kulturowe ;) Ale nie narzekam, bo dzięki temu mogłam zobaczyć na przykład mumie, zabytki Mezopotamii, a nawet niewielkiego moai (to te posągi z Wysp Wielkanocnych) nie ruszając się z Europy.

Z rzeczy fajnych w BM są jeszcze: sala, która uświadamia jak owo muzeum wyglądało w XIX wieku - zakochałam się i mogłabym tam spędzić długie godziny - oraz dziedziniec, na którym można odpocząć, zjeść coś (wszystko świeże i dobre) i zakupić pamiątki - jest piękny architektonicznie i bardzo funkcjonalny.

No nie powiem, żeby była przekonana do tego muzeum od początku. Muzea wojenne w ogóle nie należą do moich ulubionych, ale niestety Luby ma zupełnie odwrotnie, a jak wiadomo w związku trzeba czasem chadzać na kompromisy. Tym razem jednak nie pożałowałam, bowiem wystawa o I Wojnie Światowej, na której ostatecznie wylądowaliśmy, jest świetnie zrobionym kawałkiem nowoczesnego muzealnictwa. A ponieważ my, Polacy, mamy zupełnie inną perspektywę na tę wojnę, to muszę powiedzieć, że wystawa była dla mnie bardzo zajmująca i edukująca. Na plus oceniam, że - pokrótce, bo pokrótce, ale przedstawiono również perspektywę drugiej strony (nie tylko przyczyny wojny, ale też konsekwencje dla społeczeństwa w trakcie i po).

W IWM zwiedziliśmy jeszcze wystawę dotyczącą tajnych służb jej Królewskiej Mości (to dla miłośników Bonda, spoiler: życie to nie film ;)).

Niby nie klasyczne muzeum, ale nie bądźmy formalistami. Do niedawna najwyższy budynek w Londynie (od 1710 do 1967 roku), w środku przepiękny, a krypty kryją groby kilku znamienitych postaci. Nie trzeba targać ze sobą przewodnika czy Wikipedii, gdyż w środku rozdają audioprzewodniki, w których wszystko dokładnie opisują (naprawdę warto skorzystać). W środku niestety nie wolno robić zdjęć, ale za to z kopuły (sporo wchodzenia po schodach, ale - znowu - warto!) są piękne widoki na panoramę miasta.

Wstęp płatny (£18 lub £16)! Polecam zakup biletów przez internet - jest taniej i wygodniej (to z resztą reguła przy odpłatnych atrakcjach)

Świetne muzeum, a chyba najmniej doceniane przez turystów. Jak się można domyślać pokazuje historię Londynu od czasów prehistorycznych (przed istnieniem miasta) do współczesności. I muszę powiedzieć, że im bliżej naszych czasów, tym wystawy były dla mnie coraz bardziej zajmujące (Londyn wiktoriański! sufrażystki! różne subkultury!). Przy czym znowu jest to muzeum bardzo nowoczesne, a przy okazji też mocno skierowane do dzieci, więc jest sporo rzeczy to pooglądania, posłuchania, pomacania, jakieś małe teściki i w ogóle jest super.

Kolejny obowiązkowy punkt programu - niestety odpłatny i to sporo (£25/£23.10), no ale być w Londynie i nie zobaczyć Tower... ;). Przy czym moim zdaniem warto się szarpnąć i tę normańską twierdzę zaliczyć. Jest sporo fajnych wystaw w środku: przede wszystkim królewskie klejnoty, imponująca zbrojownia czy wieże, które służyły za więzienie (na ścianach zabezpieczone są wyryte wpisy różnych, mniej lub bardziej znamienitych więźniów). Co zabawne: na każdym kroku niby jest informacja, że czarna legenda Tower to wymysł, ale też spora część turystycznej machiny kręci się wokół Tower, jako miejsca odosobnienia i kaźni ;). Aha do tej atrakcji warto wybrać się z samego rana, żeby uniknąć większych kolejek i tłumów (bo jakieś i tak na pewno będą).