Mimo że środek tygodnia serwuję Wam prawdziwie weekendowe śniadanie. Tosty francuskie gościły na łamach tego bloga już w wersji podstawowej oraz w wersji na bogato, a dziś przedstawiam wariant pośrodku. A grecki twist wynika z tego, że dostałam właśnie miód tymiankowy oraz granaty prostu z Krety i nie mogłam się powstrzymać, żeby ich nie użyć. Granaty co prawda jeszcze nie są w pełni dojrzałe (stąd bledszy kolor pestek), ale i tak pyszne. Oczywiście można je zastąpić innymi owocami.

Tosty francuskie

z jogurtem i pestkami granata

W głębokim talerzu rozbełtać jajka i wymieszać z mlekiem, jogurtem, cynamonem oraz esencją waniliową. Na dużej patelni rozpuścić dwie łyżki masła (pilnując żeby się nie przypalił). Trzy kromki chałki obtoczyć dokładnie w masie jajecznej (ale tak by bułka nie namokła za bardzo) i smażyć z obu stron do zrumienienia. Rozpuścić pozostałe masło i powtórzyć operację z pozostałymi kromkami. Po zdjęciu z patelni posypać odrobina cukru pudru. Podawać z miodem i pestkami granata. Smacznego!

Propozycja na weekendowy obiad prosto ze słonecznej Grecji. No dobra, tej zimy Grecja też ponoć nie taka słoneczna, a na Krecie spadł nawet śnieg (pierwszy od trzynastu lat!). Ale to tym bardziej dobra wymówka żeby posiedzieć w ciepłej kuchni, przy rozgrzanym piekarniku, w którym powoli dochodzi pyszna jagnięcina... Aż się rozmarzyłam na samo wspomnienie. 

Przepis pochodzi z książki Recipes from my greek kitchen Reny Salaman. Autorka twierdzi, że to tradycyjny odpowiednik niedzielnej pieczeni i niegdyś, gdy nie każdy w domu miał odpowiedni piec/piekarnik, zanosiło się rano naczynie z mięsem i ziemniakami do lokalnego piekarza, a następnie odbierało z upieczonym daniem w południe. Jedno naczynie, a danie dla całej rodziny gotowe. Jeśli tylko macie sprawne piekarniki, to przygotowanie tej potrawy nie nastręczy wam żadnych problemów.

Nagrzać piekarnik do 220 st. C. 

Mięso oczyścić z błon, ostrym nożem porobić nacięcia. Ząbki czosnku obrać, pociąć w niezbyt długie słupki i powciskać w nacięcia.

Na dnie naczynia żaroodpornego ułożyć mięso, a wokół niego pocięte w ćwiartki ziemniaki oraz przepołowione główki czosnku. Całość skropić oliwą, sokiem z cytryny i posypać połową ziół oraz przypraw, dodać szklankę gorącej wody.

Piec jagnięcinę przez 15 minut, następnie zmniejszyć temperaturę do 190 st. C i piec przez kolejną godzinę. Po tym czasie przewrócić mięso na drugą stronę, posypać resztą ziół i przypraw. Przemieszać również ziemniaki i dodać resztę wody. Piec kolejne 25-30 minut - ja potraktowałam jeszcze obie strony grillem przez ostatnie 10-15 minut, żeby mięso było ładnie zrumienione. Po wyjęciu naczynia, odstawić je na 10 minut, żeby mięso odpoczęło. Upieczony czosnek należy wyciskać z łupin i rozsmarowywać na mięsie i ziemniakach - smakuje obłędnie. Smacznego! 

Z lekkim przerażeniem stwierdziłam, że minął prawie miesiąc bez blogowania. Tak to jest jak człowiek wyjedzie na długie, rajskie wakacje, a po powrocie nie może się dostosować do otaczającej rzeczywistości. Na szczęście zostają wspomnienia, zdjęcia (tych w tym roku mam nadmiar i problemy z selekcją), no i smaki. Weźmy na przykład taką sałatkę z ośmiornicy - w każdej nadmorskiej knajpie kreteńskiej podają ją nieco inaczej, ale prawie zawsze będzie pyszna. A w domowych warunkach jest prosta do zrobienia i jeśli tylko uda się wam kupić ośmiornicę (zdarzają się świeże na różnych targach rybnych, śniadaniowych, ale może być też mrożona - taką znajdziecie w niektórych supermarketach) warto spróbować. Gorąco polecam! 

Sałatka z marynowanej ośmiornicy

Przygotowania należy zacząć co najmniej dzień wcześniej.

Gotowanie i marynowanie ośmiornicy:

Ośmiornicę umyć i oczyścić (o czyszczeniu świeżej pisałam poprzednio, rozmrożona nie powinna mieć wnętrzności, ale nadal trzeba wyciąć część z oczami i pozbyć się kolca). W szerokim rondlu zagotować wodę (niezbyt dużo, nie musi zakrywać w pełni ośmiornicy) z octem, sokiem z cytryny, liśćmi laurowymi, solą oraz tymiankiem (lub oregano). Choć niektóre przepisy nakazują kilkukrotne włożenie ośmiornicy do wrzątku przed gotowaniem - ja pominęłam ten krok i nic się nie stało (mrożona ośmiornica jest już wystarczająco "skruszała"). Zatem, od razu należy włożyć ośmiornicę do gotującej się wody z przyprawami, zmniejszyć ogień i najlepiej przykryć garnek. Ośmiornicę w zależności od wagi należy gotować ok 45-60 min. (moja ważyła 750 g a gotowała się 45 minut i wyszła idealnie) - musi być jędrna ale nie gumiasta. Najlepiej kawałeczek odkroić i spróbować.

Gotową ośmiornicę odcedzić, wystudzić, przy pomocy papierowego ręcznika można (ale nie trzeba!) ściągnąć skórę i część przyssawek z szerszych partii ramion, całość pokroić na kawałki. 

W misce połączyć składniki marynaty. Do dużego pudełka włożyć pokrojoną ośmiornicę i zalać marynatą. Odstawić do lodówki przynajmniej na dobę - może stać tak kilka dni i stanowić samodzielną przekąskę.

Przygotowanie sałatki:

Warzywa umyć, osuszyć i pokroić na kawałki, sałatę porwać. Duży płaski talerz wyłożyć porwanymi liśćmi sałaty, na wierzch rozłożyć pomidory, ogórki i cebulę. Następnie wyłożyć marynowaną ośmiornicę (wraz z marynatą).  Całość posypać posiekaną natką pietruszki, podawać ze świeżym pieczywem. Smacznego!

Jeszcze kilka dni i wybywam znów na Kretę. Już możecie zazdrościć ;) A żeby nie było Wam bardzo smutno zostawię tutaj przepis na wspaniałą, prościutką grecką potrawę o wdzięcznej nazwie spanakopita. Potrzebujecie do niej ciasta filo (używam chłodzonego), sporej porcji szpinaku i sera feta. U mnie niestety było trochę mało zielska (moim zdaniem, im więcej tym lepiej), dlatego wyszła nieco płaskawa, ale i tak pyszna.

Spanakopita

Kwadratową lub prostokątną formę (22x28 cm) wysmarować masłem. Piekarnik nagrzać do 170 st. C.

Szpinak umyć i dokładnie odcedzić na durszlaku (jeżeli jest starszy to zblanszować i pokroić na mniejsze kawałki). Na patelni rozgrzać oliwę, następnie zeszklić cebulę z czosnkiem. Dodać szpinak i chwilę smażyć, aż się skurczy i ściemnieje. Doprawić solą (ostrożnie, bo feta jest słona, pieprzem i gałką muszkatołową. Dodać pokruszony ser, a na końcu jajka i wszystko wymieszać.

Formę wykładać płatami (6-8) ciasta tak by wystawały poza formę - każdy smarować rozpuszczonym masłem. Na koniec wyłożyć nadzienie i zawinąć wystające płaty ciasta tak, żeby je zakryły, ew. dodać przykrojony dodatkowy płat (ponownie smarując masłem). Ostrym nożem pokroić ciasto na równe porcje. 

Wstawić do piekarnika i piec ok 30-40 minut (do zrumienienia górnej warstwy). Smacznego!

No i mamy marzec, wiosna niby tuż za progiem, ale z tą pogodą nigdy nic nie wiadomo. Zatem, żeby wprowadzić się w wiosenny nastrój, proponuję wam dzisiaj grecką zupę cytrynową (co prawda w mojej książce występuje jako jesienna zupa, ale to drobiazg). Oryginalny przepis (z książki Recipes from my Greek Kitchen Reny Salaman) wymaga użycia wywaru z kurczaka, ja natomiast użyłam królika - zupa wyszła pyszna, bardzo orzeźwiająca i lekka.

Grecka zupa cytrynowa

Avgolemono

(4 porcje)

Kurczaka lub królika umyć i oczyścić, następnie włożyć do garnka, zalać wodą i zagotować, zbierając łyżką cedzakową szumowiny. Dodać włoszczyznę, pieprz, liście laurowe, ziele angielskie i sól. Zagotować a następnie zmniejszyć ogień i gotować 1 godzinę, aż mięso zmięknie.

Wyjąć mięso i odłożyć na bok (jeżeli chcemy podać zupę z kawałkami mięsa, to należy je poporcjować - jeśli nie, to można je zużyć do innej potrawy). Wywar przecedzić do innego garnka.  

W małej misce rozprowadzić mąkę kukurydzianą odrobiną wody na pastę. W innej misce rozkłócić jajka, następnie oddać sok z cytryn oraz pastę z mąki - dokładnie wymieszać. Stopniowo dodawać ciepły (ale nie gorący) wywar do jajek, cały czas mieszając. Gdy masa jajeczna się wystarczająco ociepli, dodać ją powoli do wywaru, ponownie cały czas mieszając. 

Podgrzać zupę, pilnując żeby się nie zagotowała. Na talerzach rozłożyć porcje ugotowanego ryżu, następnie wlewać zupę i podawać. Smacznego!

Mieloniec jak mieloniec - każdy go zna, u każdej mamy najlepszy, ale jednak taki codzienny. A tu wystarczy zamieszać w przyprawach i wychodzi coś zupełnie niezwykłego. W sam raz na przełamanie rutyny. Prezentowałam tutaj już kotleciki w wersji orientalnej, a dziś w odsłonie nieco bliższej - greckiej. Przepis wyciągnięty od mojej własnej Rodzicielki (zatem, oczywiście, najlepszy). Swoją drogą, takie kotleciki są bardzo praktyczne - można nasmażyć ich na zapas, a potem zamrozić. A jak znudzi się wariant podstawowy, można je zapiec z domowym sosem pomidorowym i fetą. Ćwiczyłam to ostatnio na większym gronie i chyba wyszło niezłe, bo nawet jeden kotlecik się nie ostał...

Greckie kotleciki

W dużej misce wymieszać dokładnie mięso, cebulę, czosnek, posiekane zioła, przyprawy i jajko. Dodać bułki tartej tyle, by masa była dość ścisła. Miskę przykryć folią spożywczą i wstawić do lodówki na 30 minut. W rękach formować kulki wielkości piłki pingpongowej, lekko spłaszczyć (lub nie, jak kto woli) i obtaczać w bułce tartej. Smażyć na rozgrzanym oleju, aż będą zrumienione z każdej strony. Jeść od razu, zapiekać w ulubionym sosie lub, po ostygnięciu, zamrozić. Smacznego!

Dopadła mnie zimowa niemoc. Obecnie królują u nas kasze, ziemniaki, mięsa przeróżne i kluski. W wersji najprostszej, sto razy przetrenowanej (co nie znaczy, że niesmacznej). Najchętniej zawinęłabym się w koc i przespała cały ten zimowy okres - nie mam siły wymyślać potraw, robić sesji zdjęciowych i pisać. Ale mam dla Was coś - jeszcze w klimatach greckich - sprzed wielkich mrozów. Potrawa sycąca i jak najbardziej nadająca się na zimniejsze dni. 

Kotleciki z cieciorki z sosem tahini

(na 6 osób jako przystawka lub 2 osoby jako obiad; u mnie wyszło 14 sztuk)

W blenderze zmiksować cieciorkę, posiekaną cebulę, starty ser, oregano, czosnek i oliwę do uzyskania gładkiej masy.  Przenieść masę do miski i wymieszać z tartą bułką. Doprawić do smaku, odstawić na 10 minut.

Przygotować sos: wszystkie składniki dokładnie wymieszać w misce, doprawić do smaku.

Zwilżonymi dłońmi formować kotleciki (brać na oko ok. 1 czubatą łyżkę stołową). Rozgrzać oliwę na patelni i smażyć kotleciki partiami aż do zbrązowienia z obu stron (3-4 minuty). Odsączyć z nadmiaru tłuszczu na papierowych ręcznikach. Podawać ciepłe z sosem tahini (ewentualnie można zastąpić sosem czosnkowym). Smacznego!

Kolejna propozycja z greckiej kuchni - mam nadzieję, że jeszcze nie macie dość... Sałatkę można zrobić z duszonym szpinakiem i wtedy spokojnie starczy na lunch lub lekką kolację. Ja nieco odstąpiłam od oryginalnego przepisu i zrobiłam z rukolą. Niezwykle zasmakował mi jogurtowo-cytrynowy sos, który dopełnia całość i na pewno wykorzystam go nie tylko przy tej sałatce.

Sałatka z tuńczykiem, fasolą i grillowanym haloumi

(na 2 osoby)

W misce wymieszać odsączoną fasolę, odsączonego tuńczyka, pomidorki poprzekrawane na połówki oraz rukolę. Rozłożyć do misek lub na talerze. W miseczce wymieszać dokładnie składniki sosu - doprawić do smaku. Ser pokroić na plastry grubości 1 cm.

Na mocno rozgrzanej patelni smażyć kawałki sera z obu stron, aż lekko zbrązowieją.Ułożyć ser na sałacie i ułożyć nań łyżkę sosu (jeśli jogurt był naprawdę gęsty, tak jak grecki być powinien - nie ma mowy o polewaniu). Podawać natychmiast ze świeżym pieczywem. Smacznego!

Idealna zupa na zimowe popołudnie, kiedy niewiele się chce (a najbardziej to nie chce się wychodzić po zakupy), a w lodówce wieje pustką. Jest sycąca, nieskomplikowana i bardzo smakowita.

Grecka zupa z soczewicy

(3-4 porcje)

Rozgrzać oliwę w garnku, zeszklić posiekaną cebulę i posiekany czosnek. Dodać soczewicę, pomidory, liść laurowy orz bulion. Zagotować, a następnie zmniejszyć ogień i gotować pod przykryciem ok 30 minut. Doprawić do smaku. Podawać z posiekaną pietruszką lub koperkiem oraz grzanką. Smacznego!

Św. Mikołaj, a właściwie Św. Bazyl (w Grecji to on przynosi prezenty i to dopiero 1 stycznia), przyniósł mi w tym roku aż dwie książki o kuchni greckiej. Zamiast więc popadać w depresję z powodu zapowiadanych mrozów, odtwarzam sobie kreteńskie smaki we własnej kuchni. I tak na pierwszy rzut poszły przepisy z Recipes From My Greek Kitchen Reny Salaman. Książka podzielona jest sezonowo, więc - a jakże - przepis będzie zimowy. To okres kiedy je się dużo soczewicy, różnych rodzajów fasoli, sporo mięsa i serów. U mnie zagościły kebaby* z mielonego mięsa (lata okupacji tureckiej pozostawiły ślad również w kuchni) oraz saganaki, czyli grillowany ser z sałatą.

Kofte kebaby

(na 3-4 osoby)

W misce wymieszać dokładnie mięso, posiekaną bardzo drobno cebulę i przyprawy. Dodać rozkłócone jajko i ponownie dokładnie wymieszać. Mięsem oblepić dokładnie patyczki (nie za grubo, żeby grillowały się równo). Z tej porcji powinno wyjść ok 8 kebabów. Smażyć na patelni grillowej lub grillu z każdej strony, aż ładnie zbrązowieje. Podawać z ćwiartkami cytryny i czosnkowym sosem jogurtowym. Smacznego!

* Po prawdzie przepis oryginalny dotyczy keftethes, czyli kotlecików, ale ja miałam akurat ochotę na kebaby - skład jest taki sam.

Grillowany ser haloumi z sałatą

Wrzucić do miski umytą osuszoną rukolę. W słoiczku wymieszać oliwę z octem i polać sosem sałatę. Pokroić ser na 8 kawałków. Rozgrzać patelnię grillową i smażyć ser z każdej strony kilka minut, aż będzie ładnie zgrillowany. Doprawić świeżo zmielonym pieprzem, jak tylko zacznie się złocić i przenieść kawałki sera na sałatę. Podawać natychmiast z nieodłączną ćwiartką cytryny. Smacznego!

Greckich wspomnień ciąg dalszy, czyli przyszła pora na dawno zapowiadany wpis o twarogowych placuszkach. Kreta słynie ze swoich serów, więc testowaliśmy je ile się dało - twarde i miękkie, gravierę, kefalotiri czy mizithrę. Większość twarogów jest mniej lub bardziej słonawa, także okazało się, że sernik lepiej wychodzi z odcedzonego jogurtu, ale do tych placków taki słonawy twaróg pasuje. Szczególnie jeśli macie pod ręką grecki przysmak, owoce w słodkim syropie ("spoon sweets"*) lub syrop klonowy.

Twarogowe placuszki

(4 osoby)

W dużej misce zmiksować twaróg, żółtka i cukier, następnie dodać mąkę i ponownie wymieszać. W osobnej misce ubić białka i delikatnie, łyżka po łyżce wymieszać z masą twarogową. Dodać wystarczająco dużo mleka, by masa nie była zbyt gęsta.

Rozgrzać olej na patelni i smażyć małe placuszki 2-3 minuty z każdej strony, aż się zezłocą. Serwować z syropem klonowym, cukrem pudrem lub miodem. Smacznego!

*Ponoć tradycja przygotowywania słodyczy z owoców i miodu sięga w Grecji do starożytności, częstowano nimi przybyszy i wszyscy jedli z jednej miski łyżkami, żeby udowodnić, że deser nie jest trucizną, stąd "słodka łyżeczka" (na tej stronie przeczytacie więcej). Obecnie to raczej owoce w syropie cukrowym z dodatkiem soku cytryny, najczęściej podaje się je do kawy, ale można też dodawać do jogurtu, lodów czy ciast. My jedliśmy do placków domową wersję winogronową (ponoć Kreta z niej słynie) i była doskonała.